Một số kinh nghiệm về việc áp dụng các giải pháp cải tiến năng suất tại doanh nghiệp

Nhằm chia sẻ kinh nghiệm trong việc áp dụng các giải pháp cải tiến năng suất giúp doanh nghiệp giải quyết những vấn đề đang gặp phải, vừa qua Viện Năng suất Việt Nam đã tổ chức buổi Hội thảo “Tối ưu nguồn lực thông qua các giải pháp cải tiến năng suất để phát triển doanh nghiệp và thích ứng với thay đổi”. Tham gia Hội thảo có sự hiện diện của các vị khách quý: Ông Nguyễn Huy Hoàn- Phó Vụ trưởng, Vụ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công Thương; Ông Nguyễn Anh Tuấn - Viện trưởng, Viện Năng suất Việt Nam và có sự tham gia của các diễn giả: Bà Vũ Hồng Dân- Trưởng phòng Tư vấn cải tiến năng suất, Viện Năng  suất Việt Nam; Ông Phạm Hồng Việt - Giám đốc Công ty Cổ phần Cao su Hà Nội; Ông Mai Hữu Đại - Quản đốc Xưởng thủy tinh, Công ty Cổ phần Bóng đèn phích nước Rạng Đông; Ông Ngô Văn Thắng - Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Công nghệ COSMOS. Hội thảo cũng thu hút sự quan tâm của đại diện đến từ nhiều doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân. 
 
Ông Nguyễn Huy Hoàn - Phó Vụ trưởng, Vụ khoa học và Công nghệ, Bộ Công Thương khẳng định “Nhiều mô hình thí điểm áp dụng các hệ thống quản lý chất lượng, công cụ cải tiến năng suất tiên tiến, hiện đại đã được tư vấn xây dựng, áp dụng. Kết quả cho thấy, những hoạt động này đã mang lại những hiệu quả thiết thực cho mục tiêu nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, khả năng tham gia vào các chuỗi cung ứng toàn cầu, đồng thời thúc đẩy phong trào cải tiến năng suất, chất lượng trong các doanh nghiệp”.
 
Các diễn giả đã cùng nhau chia sẻ kinh nghiệm về việc áp dụng các giải pháp cải tiến năng suất tại doanh nghiệp của mình như: Cập nhật hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001:2015 tại Công ty Cổ phần Cao su Hà Nội; Áp dụng phương pháp cải tiến Lean Six Sigma để giảm lãng phí, giảm lỗi và tăng năng suất dây chuyền sản xuất tại Công ty Cổ phần Bóng đèn phích nước Rạng Đông hay Phát triển nguồn nhân lực cải tiến Lean 6 Sigma – giải pháp giúp nâng cao năng suất tại doanh nghiệp tại Công ty TNHH Công nghệ COSMOS. 
 
Trong khuôn khổ chương trình, tọa đàm chia sẻ kinh nghiệm triển khai và duy trì hoạt động cải tiến năng suất tại doanh nghiệp đã diễn ra do ông Nguyễn Anh Tuấn - Viện trưởng Viện Năng suất Việt Nam chủ trì cùng các diễn giả. 
Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, năng suất lao động của toàn nền kinh tế Việt Nam theo giá hiện hành năm 2017 ước đạt 93,2 triệu đồng. Trong những năm gần đây, năng suất lao động của Việt Nam liên tục gia tăng và góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế- xã hội. Có thể nói, Việt Nam là quốc gia có tốc độ tăng năng suất lao động cao trong khu vực ASEAN và năng suất lao động Việt Nam thời gian qua có sự cải thiện tích cực, tuy nhiên hiện vẫn rất thấp so với nhiều nước và vẫn có khoảng cách đáng kể. 
 
Khu vực Doanh nghiệp chiếm vị trí rất quan trọng trong nền kinh tế. Nâng cao năng suất lao động tại Doanh nghiệp sẽ góp phần nâng cao năng suất lao động của toàn nền kinh tế. Áp dụng các công cụ cải tiến cũng như hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế sẽ giúp doanh nghiệp cải thiện năng suất, chất lượng sản phẩm, dịch vụ, đồng thời đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng, qua đó nâng cao uy tín, hình ảnh của doanh nghiệp giữa thời điểm cạnh tranh gay gắt. Vậy với những doanh nghiệp như Công ty Cổ phần Cao su Hà Nội, Công ty Cổ phần Bóng đèn Phích nước Rạng Đông hay Công ty TNHH Công nghệ COSMOS, họ đã triển khai thành công các dự án cải tiến như thế nào và lời khuyên gì dành cho các doanh nghiệp đang mong muốn triển khai tại doanh nghiệp mình? 

“Doanh nghiệp muốn áp dụng các công cụ cải tiến, hãy áp dụng hệ thống quản lý chất lượng ISO 9000 trước” 
Đây là lời khẳng định của ông Phạm Hồng Việt - Giám đốc Công ty Cổ phần Cao su Hà Nội trong phiên tọa đàm. Ông cho biết, bản thân đã từng tiếp cận với ISO 9000 từ rất sớm và ông đặc biệt ấn tượng với phiên bản mới nhất ISO 9001:2015 vì mang tính linh hoạt cao hơn so với các phiên bản cũ. Trước đây, nhiều doanh nghiệp cho rằng ISO 9000 là những quy định máy móc, một “công thức” về thiết kế hệ thống quản lý chất lượng. Tuy nhiên, mỗi doanh nghiệp có định hướng riêng, loại hình kinh doanh sản xuất riêng, do đó ISO 9001:2015 yêu cầu các doanh nghiệp phân tích bối cảnh doanh nghiệp mình hiện tại và tương lai để có cách tiếp cận phù hợp, hiệu quả. Bên cạnh đó, nhận diện rủi ro cũng là một điểm mới của ISO 9001:2015. Phiên bản giúp doanh nghiệp nhận diện rủi ro để xử lý và quản lý hệ thống. 
 
Ông Phạm Hồng Việt, Giám đốc Công ty CP Cao su Hà Nội
 
Doanh nghiệp không bao giờ muốn dậm chân tại chỗ mà luôn mong muốn cải tiến từng ngày, vì vậy hệ thống ISO 9000 chỉ là nền tảng cơ bản từ các hệ thống khác. Tuy nhiên, Giám đốc Công ty Cổ phần Cao su Hà Nội khẳng định “Doanh nghiệp muốn áp dụng các công cụ cải tiến, hãy áp dụng hệ thống quản lý chất lượng ISO 9000 trước”, bước đầu cần hoạch định kế hoạch rõ ràng và cần có sự quyết tâm, nỗ lực rất lớn từ Ban Lãnh đạo đến người lao động để triển khai các dự án cải tiến hiệu quả. 
Quản trị chiến lược + đổi mới công nghệ + áp dụng công cụ cải tiến- chìa khoá thành công của Công ty Cổ phần Bóng đèn Phích nước Rạng Đông.
 
Công ty Cổ phần Bóng đèn Phích nước Rạng Đông đã trải qua hơn 60 năm hình thành và phát triển. Trải qua nhiều thăng trầm, đến nay Công ty được nhận định là một trong những doanh nghiệp hàng đầu Việt Nam trong lĩnh vực cung cấp các sản phẩm, dịch vụ, hệ thống và giải pháp chiếu sáng xanh. Để có được thành công ngày hôm nay, Rạng Đông đã gặp không ít thách thức để tồn tại trong môi trường cạnh tranh khốc liệt với các đối thủ mạnh như Trung Quốc và Ấn Độ. 
 
Thời điểm năm 2015, doanh nghiệp vẫn đang phát triển rất tốt, tuy nhiên Ban Lãnh đạo Rạng Đông trăn trở về việc liệu phát triển như vậy có bền vững và duy trì được thành quả trong những năm tới hay không? Do đó, Ban Lãnh đạo đã quyết định xây dựng mô hình quản trị chiến lược phát triển bền vững doanh nghiệp giữa thời điểm gặt hái nhiều thành công. Đây được coi là bước ngoặt của Công ty. Qua 3 năm, Công ty vẫn giữ mức tăng trưởng như mục tiêu đặt ra (trên 10%) và năm 2018, công ty đạt doanh thu 3.621 tỷ, tăng trưởng 10,7% so với cùng kì năm 2017. 
 
Là một doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng, Rạng Đông nhận định cần phải thay đổi khi mà sản phẩm chiếu sáng truyền thống đã ở giai đoạn bão hòa và sụt giảm sản lượng rất nhanh. Công ty quyết định áp dụng công cụ cải tiến như Lean Six Sigma vào dây chuyền sản xuất với sự tư vấn, hỗ trợ của chuyên gia Viện Năng suất Việt Nam. Và quyết định đó là sáng suốt khi mà năng suất lao động có thời điểm đã tăng đến 200-300% và doanh thu từ sản phẩm LED - thay thế sản phẩm chiếu sáng truyền thống tăng lên đến 1000 tỷ. Ông Mai Hữu Đại - Quản đốc Xưởng thủy tinh khẳng định, nếu không có cải tiến thì con số này là không tưởng. 
 
Đầu tư về công nghệ cũng được Công ty đặc biệt chú trọng. Năm 2011, công ty đã xây dựng một trung tâm R&D nhằm nghiên cứu các sản phẩm mới ra mắt thị trường. Ngoài ra, thời gian vừa qua, để thực hiện đầu tư đổi mới khoa học công nghệ, Rạng Đông đã đầu tư lò thủy tinh nấu bằng điện hoàn toàn, năng suất vượt hẳn năng suất thiết kế để thay thế lò ga sản xuất ruột phích vốn có tác hại đến môi trường. Chuyên gia tư vấn đã giúp công ty bố trí lại layout mặt bằng để dây chuyền sản xuất hiệu quả và tăng sản lượng đầu ra.
 
Trong thời kì hội nhập toàn cầu, môi trường cạnh tranh khốc liệt cùng với sự đầu tư về khoa học và công nghệ từ các đối thủ như Trung Quốc hay Ấn Độ buộc Công ty Cổ phần Bóng đèn Phích nước Rạng Đông phải thay đổi nếu muốn theo kịp cuộc chơi. Và nhờ tư duy đúng đắn, quyết định sáng suốt của Công ty đã giúp Rạng Đông đứng vững. Hiện tại, Công ty hoàn toàn tự tin về khả năng cạnh tranh và thậm chí sản phẩm của Công ty còn xuất khẩu ngược sang Trung Quốc hay Ấn Độ. “ Thay đổi để tồn tại” là điều mà Rạng Đông luôn hướng tới. 
 
Công ty TNHH Công nghệ COSMOS-  Áp dụng công cụ cải tiến giúp tiết kiệm, giảm lãng phí 
Ông Nguyễn Anh Tuấn - Viện trưởng Viện Năng suất Việt Nam dẫn nguồn số liệu của ASQ (Mỹ) cho biết, trung bình một chuyên gia Lean Six Sigma đai đen tại Mỹ có thể tiết kiệm cho doanh nghiệp 230.000 USD/ một dự án cải tiến và chuyên gia đai đen thường có thể thực hiện 4-6 dự án cải tiến/năm. Và ông đặt ra câu hỏi với Ông Ngô Văn Thắng - Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Công nghệ COSMOS: “Liệu doanh nghiệp thuê chuyên gia tư vấn và cử cán bộ đi học để trở thành chuyên gia tư vấn thì có sự khác biệt gì hay không?” 
 
Ông Ngô Văn Thắng cho biết, Công ty TNHH Công nghệ COSMOS tiếp cận công cụ cải tiến LEAN từ năm 2016 khi mà cùng thời điểm, các doanh nghiệp cùng ngành (cung cấp linh kiện cho HONDA) chưa áp dụng nhiều. Công ty đã từng triển khai dự án Lean thời điểm đó nhưng hiệu quả chưa rõ rệt và Ban Lãnh đạo đã quyết định cứ cán bộ đi học các khóa học về Lean Six Sigma để học viên có thể tiếp thu trực tiếp kiến thức, nâng cao trình độ và có thể tự thực hiện dự án cải tiến tại doanh nghiệp. Là một học viên của khóa học Chuyên gia Lean Six Sigma do Viện Năng suất Việt Nam tổ chức, ông Thắng cùng các học viên đã học hỏi được nhiều kiến thức quý báu và hiện ở doanh nghiệp, ông cũng là thành viên của nhóm dự án cải tiến tại Công ty. 
 
Ông Ngô Văn Thắng - Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH Công nghệ COSMOS 
 
Việc triển khai dự án Lean Six Sigma tại Công ty TNHH Công nghệ COSMOS diễn ra từ lâu, ban đầu nhỏ lẻ nhưng hiện tại đã trở thành một nét văn hóa tại Công ty. Với sự cam kết của Ban Lãnh đạo, sự quyết tâm của người lao động, trong năm 2018, Công ty đã nhận được hơn 3000 đề án cải tiến và trong số đó, hơn 1000 đề án cải tiến năng suất được triển khai đã giúp tiết kiệm trên 5 tỷ đồng. Đây thực sự là con số ấn tượng và đáng để các doanh nghiệp học hỏi.  Ông Ngô Văn Thắng chia sẻ thêm, Công ty đưa ra mục tiêu mỗi tháng và yêu cầu mỗi nhân viên có 1 đề tài/tháng, cán bộ cấp tổ trưởng trở lên sẽ có 2 đề tài/tháng. Công ty sẽ có Ủy ban thu thập các ý tưởng và phân loại. Theo đó, ý tưởng nhỏ thì nhân viên có thể tự triển khai nhưng dự án lớn thì sẽ có nhóm chuyên trách đến từ các bộ phận khách nhau triển khai. Người có càng nhiều ý tưởng sẽ được càng nhiều điểm và có phần thưởng tương xứng. Phần thưởng không nhất thiết dành cho những dự án đã triển khai hiệu quả mà có thể dành cho những ý tưởng mà Ban Lãnh đạo nhận thấy khả thi.  
 
Có sự khác biệt giữa áp dụng công cụ cải tiến tại doanh nghiệp sản xuất với tại doanh nghiệp thương mại - dịch vụ hay không? 
Chuyên gia Vũ Hồng Dân- Viện Năng suất Việt Nam chia sẻ, sự quan tâm của các doanh nghiệp khối thương mại-dịch vụ đối với áp dụng công cụ cải tiến là rất lớn. Viện Năng suất Việt Nam đã từng triển khai dự án cho một số doanh nghiệp ngành dịch vụ như Bệnh viện Việt Pháp vào năm 2005, Techcombank vào năm 2009-2011, Vietnam Airlines vào năm 2013... Và hiện tại, số lượng khách hàng ngành sản xuất của Viện Năng suất Việt Nam ít hơn so với doanh nghiệp ngành dịch vụ. Điều này là tương đối dễ hiểu trong bối cảnh mà ngành dịch vụ đóng góp đáng kế vào GDP và dần chiếm tỷ trọng ngày càng cao. 
 
Về cơ bản, tư duy và cách tiếp cận, các bước triển khai, áp dụng công cụ cải tiến và hệ thống quản lý của doanh nghiệp ngành dịch vụ không khác biệt so với doanh nghiệp ngành sản xuất. Bà khẳng định, không phân biệt quy mô lớn bé và loại hình dịch vụ, bất kì tổ chức nào miễn có khách hàng thì phải tổ chức sản xuất và nguồn lực. Doanh nghiệp sản xuất sản phẩm dù vô hình hay hữu hình đều nên tối ưu hóa nguồn lực để cung cấp sản phẩm có chất lượng tốt, giá cả hợp lý trong thời gian ngắn. 
 
Doanh nghiệp dịch vụ sản xuất sản phẩm vô hình và có tính linh hoạt và biến động, phụ thuộc vào con người nhiều hơn thiết bị. Bản chất của dịch vụ là sản xuất và tiêu thụ sản phẩm cùng một lúc (ví dụ: chuyển tiền qua internet banking), có thể ảnh hưởng trực tiếp đến thái độ và tinh thần của khách hàng. Do đó, khi chuyên gia tư vấn, ngoài những công cụ cải tiến hỗ trợ về mặt kĩ thuật thì còn tư vấn về các kĩ năng liên quan đến thái độ phục vụ khách hàng, tính sáng tạo trong công việc, khả năng nhận diện lãng phí. 
 
Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì để có thể triển khai những dự án cải tiến đạt kết quả tốt nhất? 
Bà Vũ Hồng Dân nhận định công cuộc cải tiến có thể làm ở các quy mô khác nhau, áp dụng mọi lúc mọi nơi mọi đối tượng. Tuy nhiên, quy trình làm như thế nào và cách thức duy trì để không bị mai một và chia sẻ tri thức được cho những thế hệ kế tiếp là vấn đề nhiều doanh nghiệp đang gặp phải. Là một chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn cải tiến năng suất, bà Vũ Hồng Dân đưa ra lời khuyên cho các doanh nghiệp nếu có mong muốn cải tiến sau này: 
- Cần có sự đồng thuận giữa ban Lãnh đạo và nhân viên. Doanh nghiệp có thể tổ chức hội nghị, các buổi đào tạo nhằm tuyên truyền, phổ biến cho toàn thể cán bộ công nhân viên để sẵn sàng chuẩn bị tinh thần. 
- Xác định rõ những vấn đề mang tính chiến lược, có ảnh hưởng lớn đến doanh nghiệp hoặc liên quan đến những vấn đề khách hàng không hài lòng về doanh nghiệp. 
- Lựa chọn phương pháp và đối tác hỗ trợ phù hợp. 
 
Bà Vũ Hồng Dân - Trưởng phòng Tư vấn cải tiến năng suất, Viện Năng suất Việt Nam
Chia sẻ thêm, bà Vũ Hồng Dân cho biết thành viên các dự án cải tiến ban đầu rất hoang mang vì không biết dự án có mang lại hiệu quả tích cực cho doanh nghiệp hay không. Tuy nhiên, bà khẳng định phải đi hết quãng đường thì mới thấy sự hiệu quả, đồng thời cán bộ nhân viên cũng được học cách tư duy vấn đề một cách hệ thống, kỹ năng teamwork, kỹ năng khi tham gia các dự án lớn. 
 
Ông Phạm Hồng Việt, Giám đốc Công ty Cổ phần Cao su Hà Nội cũng đồng quan điểm nêu trên khi cho rằng, doanh nghiệp cần nhất sự kiên trì và quyết tâm của Ban lãnh đạo cũng như toàn thể cán bộ nhân viên để có thể triển khai dự án một cách tốt nhất. Lãnh đạo doanh nghiệp muốn thành công thì phải đi từ cái nhỏ. Tư duy lớn nhưng không đi từ cái nhỏ thì không bao giờ thành công được. Bên cạnh đó, người đứng đầu cần phải thấu hiểu toàn bộ quá trình thực hiện, nắm bắt được vấn đề phát sinh, nguyên nhân vì sao và đưa ra các điều chỉnh phù hợp. Với cán bộ trung gian thì rất cần truyền lửa cho họ và góp ý nếu có vấn đề thông qua các báo cáo định kỳ hay họp nội bộ... để hỗ trợ, động viên họ tham gia các dự án cải tiến. 
 
Các khách mời tại Hội thảo 

Nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm hàng hóa là mục tiêu của các doanh nghiệp. Việc áp dụng các hệ thống quản lý, công cụ cải tiến năng suất chất lượng là những giải pháp giúp doanh nghiệp nâng cao chất lượng sản phẩm hàng hóa nhằm đáp ứng nhu cầu của khách hàng, nâng cao vị thế và uy tín của doanh nghiệp trên thị trường đặc biệt trong thời điểm hội nhập toàn cầu và canh tranh gay gắt giữa các doanh nghiệp trong và ngoài nước. Chính vì vậy, những câu chuyện về áp dụng các giải pháp cải tiến năng suất của các doanh nghiệp hi vọng sẽ giúp các doanh nghiệp mong muốn cải tiến sẽ có thêm nhiều kinh nghiệm để triển khai các dự án thành công. 
VNPI- Mai Linh 
 

Giấy phép số 2915/QĐ-BKHCN - Copyright © VNPI, ghi rõ nguồn khi sử dụng thông tin từ website này. Online: 99 Tổng truy cập: 2.965.195
Hotline: 0912293223